ژوئن 17, 2024

ایسنا/گلستان سیستانی‌های استان گلستان با رسوم زیبایی چون رمضان‌خوانی، سحرخوانی، چاووشی، عیادت بیمار، غبارروبی مساجد، رفتن به خانه شهدا و داغدیده‌ها، پخت آبگوشت و کشک زرد سیستانی ماه رمضان را برگزار می‌کنند.

استان گلستان، نگارستان زیبای ایران زمین اقوام مختلفی از قوم ترکمن، فارس، لر، کرد و ترک و سیسانی و بلوچ را در دل خود جای داده است، تنوع اقوام در این خطه سرسبز باعث تنوع آداب و رسوم کهن و زیبا شده است.

سیستانی از اقوام غیور، مؤمن و ولایی استان گلستان هستند که ماه مبارک رمضان را با آداب ویژه‌ای برگزار می‌کنند، این رسوم کهن که برگرفته از عشق و ارادت این قوم به ماه مهمانی خداست از گذشته‌های دور تا به امروز حفظ شده است.

غبارروبی مساجد و منازل 

خانه تکانی و غبارروبی مساجد، شستن فرش و یا اهدا فرش، قرآن و کتاب دعا به مکان‌های مذهبی از جمله برنامه‌های پیش از آغاز ماه مبارک رمضان در بین قوم سیستانی‌های گلستان است.

کمک به نیازمندان

بیشتر خانواده‌های سیستانی که تقریباً از تمکن مالی برخوردارند به خصوص در روستاهای این منطقه یک روز مانده به ماه رمضان گوسفند یا بزی را قربانی می‌کنند و قسمتی از آن را برای همسایه‌ها و افراد بی‌بضاعت می‌فرستند.

روزه پیشواز
بسیاری از مردم مدت‌ها قبل از ماه رمضان روزه گرفته و به پیشواز این ماه مبارک ‌می‌روند. این روزه‌ها در ایام خاصی در ماه‌های رجب و شعبان  و روزهای پایانی  مانده به ماه رمضان گرفته می‌شود.

رسوم ماندگار رمضان در بین سیستانی‌های گلستان/ از «رمضونیکه» تا دستگیری از مستمندان

آیین سحر خوانی 
آیین سحرخوانی و رمضان خوانی از صدر اسلام تاکنون نزد ساکنان سیستان مرسوم بوده است. سحرخوانی آیینی است که توسط ساکنان سیستان و بخصـوص ریش سفیدان و معتمدین روستاها همزمان با آغاز ماه رمضان گرامی داشته می‌شود.

در آیین سحرخوانی ریش سفیدان و معتمدان روستاهای سیستان قبل از آغاز سحر از خواب بیدار می‌شوند و با رفتن به پشت بام منازل خود، با خواندن اشعارمحلی و مذهبی مردم روستا را از رسیدن وقت سحر آگاه می‌کنند. این افراد اشعار مذهبی شاعران کشورمان از جمله خواجه عبدالله انصاری و بابا طاهر عریان را با صدای بلند بر روی پشت بام می‌خوانند.

ترانه‌های عامیانه سیستانی بخش مهمی از گنجینه فرهنگی سیستان را شامل می‌شود که همانند آینه‌ای پاک نمایانگر زندگی مادی و معنوی سیستانی‌ها است.

آیین رمضان خوانی «رمضونیکه»

آیین رمضان خوانی نیز از هشتم تا چهاردهم ماه رمضان درسیستان مرسوم است. در این آیین که شب هنگام اجرا می‌شود جمع کثیری از نوجوانان و جوانان هر محله در مقابل خانه‌های مردم اجتماع کرده و اشعار محلی را باصـدای بلند می‌خوانند.”رمضون الله، الله رمضون، رمضون اومده می‌همانش کنید گاو و گوساله را قربانش کنید، و…..” از جمله اشعار محلی است که توسط جوانان سیستانی در آیین رمضان خوانی خوانده می‌شود.

همچنین مردم با خواندن اشعاری خاص به پیروی از امام علی(ع) و کمک به مستمندان و یتیمان در هنگام افطار به درب خانه‌های مردم می‌روند و  اقدام به جمع آوری کمک‌های مردمی از جمله گندم، آرد، خرما، نان، پول می‌کنند.

نوجوانان و جوانان شرکت‌کننده در این آیین پس از اجرای برنامه رمضان خوانی تا دریافت هدیه‌ای از صاحبخانه به انتظار می‌مانند. پس از لحظاتی کوتاه صاحبخانه با چهره‌ای خندان با کلوچه محلی و یا مقادیری پول از آنان پذیرایی و تشکر می‌کند و اگر در خانه چیزی برای هدیه نداشته باشد مقداری آب به نشانه روشنایی و آبادانی از بالای بام بر روی سر مراجعین رمضان خوانی می ریزد.

این کمک ها را انتهای مراسم بین نیازمندان توزی می کنند.

رسوم ماندگار رمضان در بین سیستانی‌های گلستان/ از «رمضونیکه» تا دستگیری از مستمندان

 عیادت از بیماران 

یکی دیگر از رسوم پسندیده در بین سیستانی ها  عیادت از بیماران در ماه مبارک رمضان است. اگر کسی از همسایه‌ها و یا خویشاوندان مبتلا به بیماری باشد، اهالی به عیادتش ‌می‌روند و برای سلامتی او دعا می‌کنند.

رسم آشتی کنان با حضور ریش سفیدان

یکی از مراسم این ماه مبارک، مراسم آشتی و ایجاد دوستی بین افرادی است که به علتی با هم قهر کرده‌اند است که با پادرمیانی ریش سفیدان‌فامیل برگزار می‌شود.سیستانی‌ها بر این باورند که بدون آشتی با برادران دینی، روزه فرد مورد قبول درگاه الهی واقع نمی‌شود..
در مراسم آشتی کنان یکی از ریش سفیدان نقش آشتی دهنده را بازی می‌کند. در خانه‌اش بساط چای را فراهم کرده و دو نفر را که با هم قهر هستند، بدون اطلاع از یکدیگر دعوت می‌کند و مراسم آشتی کنان راه می اندازد.

سیستانی‌ها و رسم ارک و برک

یکی از رسوم پسندیده در بین سیستانی ها رسم آرَک و بَرَک نام دارد. این واژه که به معنی آوردن و بردن است، اگر از هر خانه‌ای هنگام افطار دود اجاق بلند می‌شد اهالی آن خانه باید برای خانه‌هایی که دود به آن‌ها می‌رسید از غذایی که پخته بودند می‌بردند.

با این رسم بیشتر افراد هنگام افطار مهمان یکدیگر بودند و فقرا نیز بی‌بهره نمی‌ماندند. این رسم هنوز هم دربین سیستانی ها رواج دارد و مردم در ماه رمضان برای همسایه‌های خود شیربرنج، نان برک و یا شله‌زرد می‌فرستند.

رسوم ماندگار رمضان در بین سیستانی‌های گلستان/ از «رمضونیکه» تا دستگیری از مستمندان

 شب قدر
مراسم شب‌های قدر در بین سیستانی‌ها هم مانند اغلب نقاط کشور در شب‌های ۱۹، ۲۱ و ۲۳ رمضان برگزار می‌شود و در این شب تا صبح به دعا و عبادت مشغول می‌شوند و با مراسم احیا، قرآن به سر و استغفار این شب را تا سحر به عبادت می‌پردازند.

عید فطر 

سیستانی‌ها قبل از فرارسیدن عید فطر به نظافت و خانه‌تکانی پرداخته و همانند نوروز لباس نو تهیه می‌کنند. پخت و توزیع نان محلی  و دید و بازدید، پرداخت زکات فطریه و حضور در نماز عید از آداب و رسوم کهن سیستانی‌ها در ماه مبارک رمضان است.

انتهای پیام

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *